Föstudaginn 17. maí ver Kristín Helga Birgisdóttir doktorsritgerð sína við Hagfræðideild á Félagsvísindasviði Háskóla Íslands. Ritgerðin ber heitið Hagsveiflur og heilsa: Áhrif íslenska efnahagshrunsins 2008 á heilsu (e. Business cycles and health: Health responses to the 2008 economic collapse in Iceland). Vörnin fer fram á ensku í Hátíðarsal Háskóla Íslands kl. 14:00 og er öllum opin.
Andmælendur: Dr. Dhaval Dave, prófessor við Bentley University, Bandaríkjunum og dr. Mikael Svensson, prófessor við Göteborgs Universitet, Svíþjóð.
Leiðbeinandi: Dr. Tinna Laufey Ásgeirsdóttir, prófessor við Hagfræðideild Háskóla Íslands.
Einnig í doktorsnefnd: Dr. Christopher Ruhm, prófessor við University of Virginia, Bandaríkjunum, dr. Unnur Anna Valdimarsdóttir, prófessor við Læknadeild Háskóla Íslands og dr. Arna Hauksdóttir, prófessor við Læknadeild Háskóla Íslands.
Doktorsvörn stýrir: Birgir Þór Runólfsson, varadeildarforseti Hagfræðideildar.
Ágrip
Almennar efnahagssveiflur og einstakir efnahagsatburðir geta haft áhrif á heilsu og dánartíðni. Einnig getur breytilegur vöxtur þjóðarframleiðslu innan hagsveiflu leitt af sér breytingar á heilsu þjóðar í gegnum ýmsa þætti, s.s. vinnustaðaslys, umferðarslys og loftmengun. Umskipti í hagkerfinu geta jafnframt haft áhrif á heilsuhegðun einstaklinga vegna breytinga á frítíma og tekjum þeirra sem leiða til breyttra hvata. Í tilfelli efnahagshruns, eins og þess sem átti sér stað á Íslandi árið 2008 og efnahagskreppunnar sem á eftir fylgdi, geta neyslumynstur og tímanotkun einstaklinga breyst vegna atvinnuleysis og/eða færri vinnustunda, þar sem aukinn frítími er nýttur í frístundaiðju, svefn og líkamsrækt.
Þrjár vísindagreinar liggja til grundvallar doktorsritgerðarinnar. Í verkefninu eru almenn áhrif efnahagssveiflna á lýðheilsu rannsökuð, sem og sérstök áhrif efnahagshrunsins 2008 á hjartaheilsu. Niðurstöður verkefnisins benda ekki til þess að almennt samband ríki á milli almennra hagsveiflna og lýðheilsu á Íslandi. Hins vegar benda niðurstöður til þess að þær skörpu efnahagsbreytingar sem áttu sér stað árið 2008 hafi haft áhrif til aukningar á líkur á háþrýstingi og blóðþurrðarhjartasjúkdómstilfellum hjá bæði körlum og konum. Niðurstöðurnar benda einnig til neikvæðra áhrifa almennrar hagsveiflu á líkurnar á blóðþurrðarhjartasjúkdómstilfelli fyrir bæði kyn. Því er ljóst að almenn hagsveifla annars vegar og efnahagshrunið 2008 og efnahagskreppan sem á eftir fylgdu hins vegar má hugsa sér sem aðskilin fyrirbrigði með ólík áhrif á blóðþurrðarhjartasjúkdóma.
Um doktorsefnið
Kristín Helga Birgisdóttir er fædd árið 1983. Hún lauk stúdentsprófi af hagfræðibraut frá Verzlunarskóla Íslands 2003. Hún stundaði nám í Hagfræði við Háskóla Íslands 2004-2007 og útskrifaðist þaðan með B.Sc.-gráðu í hagfræði. Þá starfaði hún við fjármál og fjármálastjórnun í 5 ár og lauk M.Sc. gráðu í heilsuhagfræði frá Háskóla Íslands árið 2013. Hún hóf doktorsnám við Hagfræðideild HÍ haustið 2013. Eiginmaður hennar er Sæmundur Karl Finnbogason, viðskiptafræðingur og börn þeirra eru Katla Margrét og Kolbrún Vala.