{"id":6206,"date":"2026-10-19T09:48:38","date_gmt":"2026-10-19T09:48:38","guid":{"rendered":"https:\/\/phd.hi.is\/doktorsvorn\/doktorsvorn-i-liffraedi-charla-jean-basran\/"},"modified":"2026-10-19T09:48:38","modified_gmt":"2026-10-19T09:48:38","slug":"doktorsvorn-i-liffraedi-charla-jean-basran","status":"publish","type":"phd_defence","link":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/doktorsvorn\/doktorsvorn-i-liffraedi-charla-jean-basran\/","title":{"rendered":"Doktorsv\u00f6rn \u00ed l\u00edffr\u00e6\u00f0i &#8211; Charla Jean Basran"},"content":{"rendered":"<div class=\"field-items\">\n<div class=\"field-item even\" property=\"content:encoded\">\n<p><a href=\"https:\/\/livestream.com\/hi\/doktorsvorncharlajeanbasran\"><strong>Streymi<\/strong><\/a><\/p>\n<p><strong>Doktorsefni:<\/strong>\u00a0Charla Jean Basran<\/p>\n<p><strong>Heiti ritger\u00f0ar:<\/strong>\u00a0Eftirlit me\u00f0 hv\u00f6lum sem aukaafla og hvernig draga m\u00e1 \u00far \u00e1netjun \u00feeirra \u00ed vei\u00f0arf\u00e6ri, me\u00f0 \u00e1herslu \u00e1 hn\u00fafubaka (Megaptera novaeangliae) vi\u00f0 \u00cdsland (Monitoring and mitigating cetacean bycatch and entanglement in fishing gear, with a focus on humpback whales (Megaptera novaeangliae) in Iceland)<\/p>\n<p><strong>Andm\u00e6lendur: <\/strong>Dr. Arne Bj\u00f8rge, s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ingur vi\u00f0 Havforskningsinstituttet, Noregi<br \/> Dr. Finn Larsen, s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ingur vi\u00f0 DTU Aqua, Danm\u00f6rku<\/p>\n<p><strong>Lei\u00f0beinandi:<\/strong>\u00a0Dr. Marianne H. Rasmussen, forst\u00f6\u00f0uma\u00f0ur Ranns\u00f3knaseturs H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands \u00e1 H\u00fasav\u00edk\u00a0<\/p>\n<p><strong>Einnig \u00ed doktorsnefnd<\/strong><strong>:<br \/> <\/strong>Dr. Bradley W. Barr, gestakennari vi\u00f0 H\u00e1sk\u00f3lasetur Vestfjar\u00f0a<br \/> Dr. Steven Campana, pr\u00f3fessor vi\u00f0 L\u00edf- og umhverfisv\u00edsindadeild H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands<\/p>\n<p><strong>Doktorsv\u00f6rn st\u00fdrir:<\/strong>\u00a0Dr. Anna D\u00f3ra S\u00e6\u00fe\u00f3rsd\u00f3ttir, pr\u00f3fessor og deildarforseti L\u00edf- og umhverfisv\u00edsindadeildar H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands<\/p>\n<p><strong>\u00c1grip<\/strong><\/p>\n<p>Samfara \u00fat\u00feenslu i\u00f0na\u00f0ar og sj\u00e1var\u00fatvegs \u00e1 hafsv\u00e6\u00f0um nor\u00f0ursl\u00f3\u00f0a (kaldtempru\u00f0um og heimskautasv\u00e6\u00f0um) aukast hagsmuna\u00e1rekstrar milli \u00feessara athafna mannsins og hvala. Markmi\u00f0 \u00feessarar vinnu er a\u00f0 rannsaka \u00e1netjun hvala \u00ed vei\u00f0arf\u00e6ri vi\u00f0 \u00cdsland, me\u00f0 s\u00e9rstakri \u00e1herslu \u00e1 \u00e1netjun hn\u00fafubaka \u00fear sem ranns\u00f3knir hefur skort. Me\u00f0afli\/\u00e1netjun \u00ed vei\u00f0arf\u00e6rum er alvarleg \u00f3gn vi\u00f0 hvali og skylduskr\u00e1ning \u00feeirra \u00ed afladagb\u00e6kur g\u00e6ti haft mj\u00f6g miki\u00f0 v\u00edsindalegt gildi; en me\u00f0afli hvala er talinn mj\u00f6g vanskr\u00e1\u00f0ur. S\u00fa \u00e1lyktun var dregin a\u00f0 me\u00f0afli hvala var markt\u00e6kt vanskr\u00e1\u00f0ur \u00ed afladagb\u00e6kur n\u00e6stum allra (7\/8) tog-, neta-, kr\u00f3ka- og l\u00ednuvei\u00f0a sem vi\u00f0 n\u00e1\u00f0um a\u00f0 rannsaka \u00ed N\u00fdja Sj\u00e1landi, \u00cdslandi og Bandar\u00edkjunum samanbori\u00f0 vi\u00f0 g\u00f6gn eftirlitsa\u00f0ila. Mestur var munurinn (270x meiri) milli skr\u00e1ninga fiskimanna og eftirlitsmanna hva\u00f0 var\u00f0ar afla \u00e1 s\u00f3knareiningu \u00ed \u00feorskanet vi\u00f0 \u00cdsland. \u00c1netjun st\u00f3rhvala var a\u00f0 me\u00f0altali einungis 12% af tilkynntum atvikum, sem sty\u00f0ur \u00fe\u00e1 hugmynd a\u00f0 \u00feessi atvik s\u00e9u mest vanskr\u00e1\u00f0. Me\u00f0 greiningu \u00e1 \u00f6rum var dregin s\u00fa \u00e1lyktun a\u00f0 minnst 25% \u00edslenskra hn\u00fafubaka hef\u00f0u fl\u00e6kst \u00ed vei\u00f0arf\u00e6ri og a\u00f0 t\u00ed\u00f0ni sl\u00edkrar \u00e1netjunar v\u00e6ri um 2% \u00e1rlega. Pr\u00f3fa\u00f0ar voru hlj\u00f3\u00f0f\u00e6lur sem t\u00e6ki til a\u00f0 minnka \u00e1netjun og \u00fat fr\u00e1 tilraunahlj\u00f3\u00f0sendingum \u00e1lykta\u00f0 a\u00f0 hn\u00fafubakar bryg\u00f0ust vi\u00f0 hlj\u00f3\u00f0f\u00e6lum me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 auka markt\u00e6kt sundhra\u00f0a og minnka f\u00e6\u00f0un\u00e1m vi\u00f0 yfirbor\u00f0 sj\u00e1var. \u00deegar hlj\u00f3\u00f0f\u00e6lurnar voru festar vi\u00f0 lo\u00f0nun\u00e6tur f\u00f3ru hn\u00fafubakar eftir sem \u00e1\u00f0ur inn \u00ed \u00fe\u00e6r ne\u00f0an fr\u00e1, en n\u00e1\u00f0u a\u00f0 komast \u00fat um hlj\u00f3\u00f0f\u00e6lulaust op \u00e1 n\u00f3tinni. Nafnlausir spurningalistar og vi\u00f0t\u00f6l veittu frekari uppl\u00fdsingar fr\u00e1 sj\u00f3narh\u00f3li sj\u00f3manna. \u00cd \u00feessum hluta voru hn\u00fafubakar oftast nefndir og lo\u00f0nun\u00f3t var algengasta vei\u00f0arf\u00e6ri\u00f0 var\u00f0andi \u00e1netjun. Skemmdir \u00e1 vei\u00f0arf\u00e6rum og anna\u00f0 tj\u00f3n sj\u00f3manna vegna \u00e1rekstra hvala vi\u00f0 vei\u00f0arf\u00e6ri gat numi\u00f0 allt a\u00f0 55 millj\u00f3num kr\u00f3na samkv\u00e6mt \u00feessum sk\u00fdrslum. \u00deessi vinna leiddi af s\u00e9r fyrstu kerfisbundnu m\u00e6linguna og t\u00f6lfr\u00e6\u00f0ilegan samanbur\u00f0 \u00e1 vanh\u00f6ldum \u00ed skr\u00e1ningu hvala \u00ed afladagb\u00e6kur, samanbori\u00f0 vi\u00f0 skr\u00e1ningar eftirlitsmanna. \u00deetta heildarmat fiskvei\u00f0a \u00ed einst\u00f6kum l\u00f6ndum s\u00fdnir vi\u00f0mi\u00f0unarg\u00f6gn sem b\u00e6tt geta skyldubundnar uppl\u00fdsingar um me\u00f0afla, til v\u00edsindalegra nota. A\u00f0 auki voru leiddar fram fyrstu v\u00edsindalegu sannanir \u00feess a\u00f0 \u00e1netjun hn\u00fafubaka s\u00e9 reglubundi\u00f0 fyrirb\u00e6ri \u00ed \u00edslenskum fiskvei\u00f0um sem getur haft alvarleg \u00e1hrif b\u00e6\u00f0i \u00e1 hvalina og fiskvei\u00f0arnar. Ranns\u00f3knirnar leiddu einnig til fyrstu v\u00edsbendinga um a\u00f0 hlj\u00f3\u00f0f\u00e6lur geti veri\u00f0 gagnlegar vi\u00f0 a\u00f0 minnka l\u00edkur \u00e1 \u00e1netjun hn\u00fafubaka \u00e1 f\u00e6\u00f0usl\u00f3\u00f0. Tilraunahlj\u00f3\u00f0sendingarnar leiddu \u00ed lj\u00f3s a\u00f0 f\u00e6\u00f0un\u00e1m vi\u00f0 yfirbor\u00f0 er n\u00fdtanlegt sem svarbreyta, en ni\u00f0urst\u00f6\u00f0ur tilraunar me\u00f0 herpin\u00f3t \u201cin-situ\u201d g\u00e1fu til kynna a\u00f0 hn\u00fafubakar kunni a\u00f0 hafa g\u00f3\u00f0a stefnuheyrn sem h\u00e6gt er a\u00f0 rannsaka \u00ed gegnum tilraunir me\u00f0 hlj\u00f3\u00f0f\u00e6lu.<\/p>\n<p><strong>Um doktorsefni\u00f0<\/strong><\/p>\n<p>Charla Jean Basran er fr\u00e1 Bresku K\u00f3lumb\u00edu \u00ed Kanada. H\u00fan \u00fatskrifa\u00f0ist me\u00f0 BS-gr\u00e1\u00f0u \u00ed l\u00edffr\u00e6\u00f0i fr\u00e1 H\u00e1sk\u00f3lanum \u00ed Bresku K\u00f3lumb\u00edu \u00e1ri\u00f0 2011 eftir a\u00f0 hafa loki\u00f0 s\u00ed\u00f0ustu n\u00e1ms\u00f6nn sinni \u00ed Bamfield Marine Sciences Centre. \u00c1\u00f0ur en Charla h\u00f3f mastersn\u00e1m vann h\u00fan vi\u00f0 sj\u00e1varl\u00edffr\u00e6\u00f0i og umhverfisfr\u00e6\u00f0slu hj\u00e1 s\u00e6d\u00fdrasafni Vancouver-borgar og t\u00f3k s\u00f6mulei\u00f0is \u00fe\u00e1tt \u00ed ranns\u00f3knum, hj\u00e1 Beam Reach Orca Research Program vi\u00f0 H\u00e1sk\u00f3lann \u00ed Washington, \u00e1 h\u00e1hyrningum \u00ed \u00fatr\u00fdmingarh\u00e6ttu. H\u00fan lauk mastersn\u00e1mi \u00ed haf- og strandsv\u00e6\u00f0astj\u00f3rnun fr\u00e1 H\u00e1sk\u00f3lasetri Vestfjar\u00f0a. \u00dear h\u00f3f h\u00fan ranns\u00f3knir \u00e1 fl\u00e6kingu hvala \u00ed vei\u00f0arf\u00e6rum sem \u00fer\u00f3a\u00f0ist \u00e1fram yfir \u00ed doktorsn\u00e1m. Til vi\u00f0b\u00f3tar vi\u00f0 \u00feessar ranns\u00f3knir er Charla verkefnastj\u00f3ri hj\u00e1 Ranns\u00f3knasetri H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands \u00e1 H\u00fasav\u00edk.<\/p>\n<\/div><\/div>","protected":false},"featured_media":4970,"template":"","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"_phd_date_start":"2021-09-07T13:00:00+00:00","_phd_date_end":"2021-09-07T15:00:00+00:00","_phd_location":"A\u00f0albygging H\u00e1t\u00ed\u00f0arsalur","_phd_admission":"A\u00f0gangur \u00f3keypis","_phd_thesis_title":"Eftirlit me\u00f0 hv\u00f6lum sem aukaafla og hvernig draga m\u00e1 \u00far \u00e1netjun \u00feeirra \u00ed vei\u00f0arf\u00e6ri, me\u00f0 \u00e1herslu \u00e1 hn\u00fafubaka (Megaptera novaeangliae) vi\u00f0 \u00cdsland (Monitoring and mitigating cetacean bycatch and entanglement in fishing gear, with a focus on humpback whales (Megaptera novaeangliae) in Iceland)","_phd_source_url":"https:\/\/gamli.hi.is\/vidburdir\/doktorsvorn_i_liffraedi_charla_jean_basran","_phd_source_node_id":"378603","_phd_source_type":"vidburdir","_phd_member_id":729,"footnotes":""},"phd_school":[96,93],"phd_discipline":[97],"class_list":["post-6206","phd_defence","type-phd_defence","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","phd_school-lif-og-umhverfisvisindadeild","phd_school-verkfraedi-og-natturuvisindasvid","phd_discipline-phd-i-liffraedi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/phd_defence\/6206","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/phd_defence"}],"about":[{"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/phd_defence"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/phd_defence\/6206\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6206"}],"wp:term":[{"taxonomy":"phd_school","embeddable":true,"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/phd_school?post=6206"},{"taxonomy":"phd_discipline","embeddable":true,"href":"https:\/\/phd.hi.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/phd_discipline?post=6206"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}